Markmið faghópsins er að fyrirtæki, stofnanir og stjórnvöld miðli lausnum og deili þekkingu varðandi sjálfbæra þróun, loftlagsmál og umhverfi. Lögð er áhersla á að bjóða uppá fjölbreyttra fyrirlestra sem færa félögum Stjórnvísi innsýn í þessu mikilvægu málefni sem nýtast þeim í daglegum störfum sínum.
Á fundum faghópsins er fjallað um aðferðir við að móta stefnu um með sjálfbæra þróun að leiðarljósi, innleiða stefnu og mæla árangur. Auk þess er oft fjallað um tiltekin verkefni sem fela í sér sjálfbæra þróun. Varpað er ljósi á nýjar rannsóknir á þessu sviði og ýmis verkfæri sem eru notuð við innleiðingu og mælingu á árangri.
Einnig er fjallað um umhverfi og loftslagsbreytingar hafa áhrif á náttúrufar, lífríki, innviði, atvinnuvegi og samfélag. Að draga úr loftslags- og umhverfisáhrifum er sameiginlegt verkefni allra. Ísland hefur sett sér markmið í loftslagsmálum og tekist á hendur skuldbindingar á alþjóðavettvangi um að draga úr losun gróðurhúsalofttegunda. Aðgerða er þörf og því mikilvægt að það sé virkt samtal og samstarf milli allra hagaðila.
Aðalfundur faghóps um sjálfbæra þróun, loftslagsmál og umhverfi verður haldinn þriðjudaginn 26. maí 2026 kl. 13:00 að Bæjarhálsi 1 og á Teams.
Dagskrá:
Sjálfbærniásinn er samræmdur mælikvarði sem mælir viðhorf íslenskra neytenda til frammistöðu íslenskra fyrirtækja í sjálfbærnimálum og gerir samanburð á stöðu og þróun. Þessi mæling er svar við aukinni kröfu frá viðskiptavinum og hagaðilum á fyrirtæki að leggja áherslu á sjálfbærni. Að verkefninu standa Prósent, Langbrók og Stjórnvísi
Viðurkenningarhátíð Sjálfbærniássins þar sem fjöldi fyrirtækja fá viðurkenningu fyrir góðan árangur í sjálfbærni verður haldin miðvikudaginn 6. maí klukkan 9.15 til 10.00 í Gestastofu, Elliðaárstöð.
Hægt verður að fylgjast með dagskrá í beinu streymi á visi.is og mbl.is.
9.15 – 9.45 – Trausti Haraldsson framkvæmdastjóri Prósents kynnir rannsóknarmódelið og veitir þeim fyrirtækjum viðurkenningu sem hæst eru á sínum markaði.
9.45 – 10.00 – Soffía S. Sigurgeirsdóttir , Langbrók stýrir pallborðsumræðum
Sjálfbærniásinn er mikilvægt skref í átt að aukinni sjálfbærni í íslensku samfélagi og hvetur fyrirtæki til að standa sig enn betur í þessum mikilvægu málum. Nánar um Sjálfbærniásinn
Sjálfbærniásinn inniheldur 5 spurningar ásamt aukaspurningu um áhrif sjálfbærni sem eru greindar niður á bakgrunnsbreytur. Niðurstöður eru settar fram í rafrænu mælaborði og eru mæld fyrirtæki pr markað kynnt saman. Prósent sér um sölu og kynningu á niðurstöðum.
Við fáum gestafyrirlesara til að fjalla um skýrsluna Græn umskipti og framtíðaráskoranir: sviðsmyndir til 2040, sem unnin var fyrir framtíðarnefnd Alþingis. Skýrslan er aðgengileg á vef Framtíðarseturs: framtidarsetur.is.
Hér er vefslóðin á fundinn: https://teams.microsoft.com/meet/366291188356666?p=RVhmezZiWVP1tUnp2y
Eyþór Eðvarðsson er stjórnendaþjálfari og ráðgjafi hjá Þekkingarmiðlun. Hann er virkur í baráttuhópnum París 1,5, sem vinnur að því að Ísland leggi sitt af mörkum í loftslagsmálum. Hann var jafnframt einn af stofnendum Votlendissjóðsins og fyrsti stjórnarformaður hans.
Eyþór hefur skrifað fjölda greina um loftslagsmál, meðal annars um hvernig önnur ríki nálgast græn umskipti og hvað Ísland getur lært af þeim. Í erindinu mun hann fara yfir lykilatriði skýrslunnar og tengja þau við þróunina í Evrópu. Þar verður meðal annars fjallað um grænu umskiptin í Danmörk, Svíþjóð, Hollandi, Bretlandi og Þýskalandi.
Eyþór fær annars lausan tauminn.
Á viðurkenningarhátíðinni kynnti Trausti Heiðar Haraldsson, framkvæmdastjóri Prósents, einnig
valdar niðurstöður úr íslensku kynslóðamælingunni 2026:
● 54% einstaklinga telja að áhersla fyrirtækja á sjálfbærni hafi mjög eða frekar mikil áhrif
á viðhorf þeirra.
„Það er áhugavert að sjá skýrt afstöðu þjóðarinnar til sjálfbærnimála en 46% þjóðarinnar eru
líkleg til að sniðganga fyrirtæki ef þau uppfylla ekki kröfur þeirra um samfélagslega ábyrgð og
sjálfbærni. Með þessari mælingu erum við að varpa ljósi á það hvernig almenningur upplifir
áherslur fyrirtækja í sjálfbærnimálum. Sjálfbærniásinn gefur þeim tækifæri til að sjá hvernig þau
mælast í samanburði við önnur fyrirtæki og geta tekið upplýstar ákvarðanir um framhaldið.
Jafnframt viljum við styrkja stöðu neytenda sem áhrifaaðila í þessari vegferð,“ segir Trausti
Haraldsson, framkvæmdastjóri Prósents.“
— Trausti Heiðar, framkvæmdastjóri Prósents.
● Veita hlutlausar og samanburðarhæfar upplýsingar um viðhorf almennings til þess
hvernig íslensk fyrirtæki standa sig í sjálfbærnimálum.
● Hvetja fyrirtæki til að leggja meiri áherslu á sjálfbærni og miðla aðgerðum sínum með
skýrari hætti.
● Auka vitund neytenda um mikilvægi sjálfbærni og hvernig þeir geta haft áhrif með eigin
kauphegðun.
Kvarðinn er á bilinu 0 til 100 stig þar sem 0-49 stig er talin slæm frammistaða, 50-59 stig
meðalgóð frammistaða, 60-69 stig er góð frammistaða og 70 stig og yfir er afbragðsgóð
frammistaða.
Mynd 1. Viðmið Sjálfbærniássins
Sá markaður sem fékk heilt yfir flest stig var fyrirtæki á alþjóðamarkaði og sá markaður sem fékk heilt yfir fæst stig var sjávarútvegsfyrirtæki.
Mynd 2. Heildarmeðaltal markaða.
Það fyrirtæki sem hlaut flest stig allra mældra fyrirtækja er indó með 82 stig. Össur mældist
með næsthæstu einkunn, 81 stig og Íslensk erfðagreining sem var sigurvegari Sjálfbærniássins
2024 með þriðju hæstu einkunnina, 80 stig. Stigalægsta fyrirtækið Isavia hlaut 34 stig af 100 mögulegum.
Mynd 3. Meðaltal fyrirtækja.
Mynd 4. Meðaltal fyrirtækja eftir mörkuðum.
Rannsóknin er framkvæmd af rannsóknarfyrirtækinu Prósenti. Framkvæmdatími var frá janúar til
apríl 2026 og var um að ræða netkannanir sem voru sendar á könnunarhóp Prósents.
Módelið mælir þá 4 þætti sem The World Economic Forum telja að muni leiða heiminn á
sjálfbærari stað. Þessir 4 þættir eru; jörðin, fólkið, stjórnarhættir og velsæld. Spurningar eru úr
módeli sem þróað er og sannprófað af Qualtrics, byggt á 27.000 svörum frá 26 löndum og 16
mörkuðum.
Lykilmælikvarði
Ég er ánæg(ð/ður/t) með framlag [fyrirtækis] til að hafa jákvæð áhrif á samfélagið.
Jörðin
[Fyrirtækið] leitast við að lágmarka sóun og losun við framleiðslu og afhendingu á
vöru/þjónustu.
Fólkið
[Fyrirtækið] hugar að velferð viðskiptavina sinna við þróun og afhendingu á vörum sínum
og þjónustu.
Stjórnarhættir
Stjórnendur [fyrirtækis] eru meðvitaðir um að þeir verði að grípa til aðgerða til að auka
sjálfbærni.
Velsæld
[Fyrirtækið] grípur til aðgerða til að vera samfélagslega ábyrgt fyrirtæki.
Fjöldi áhugaverðra aðila sýndu áhuga á að setjast í stjórn faghóps um sjálfbæra þróun, loftslagsmál og umhverfi allt afburðarfólk. Úr vöndu var að ráða við að móta stjórn hópsins.
Úr varð sextán manna stjórn, sem endurspeglar vel fjölbreytileika þeirra sem áhuga sýndu. Fyrsti fundur nýrrar stjórnar var á Kringlukránni í dag þar sem félagar kynntu sig og farið var yfir ábyrgð og hlutverk stjórna faghópa Stjórnvísi. Stjórnin mun hittast í næstu viku til að móta hugsanlegar áherslur hópsins. Stjórnin kaus Eirík Hjálmarsson, Orkuveitunni, sem formann og Rakel Lárusdóttur, Hörpu, sem varaformann. Áhugasamir eru hvattir til að skrá sig í faghópinn með því að smella hér.
Stjórn faghópsins skipa: Erla Rós Gylfadóttir Advania, Sara Elísabet Svansdóttir Austurbrú, Þóra Dögg Jörundsdóttir Bananar, Páll Sveinsson Brú lífeyrissjóður, Ásdís Nína Magnúsdóttir Carbfix, Harpa Júlíusdottir Festa, Björg Jónsdóttir Háskólinn á Bifröst, Ragnhildur Helga Jónsdottir Landbúnaðarháskóli Íslands, Klara Rut Ólafsdóttir Landspítali, Sandra Rán Ásgrímsdóttir COWI Ísland, Guðbjörg Lára Sigurðardóttir Urta, Hólmfríður Bjarnadóttir Vegagerðin, Eiríkur Hjálmarsson Orkuveitan, Freyr Eyjólfsson Sorpa, Marta Jóhannesdóttir Grant Thornton og Rakel Lárusdóttir Harpa.
Stjórn faghóps um sjálfbærni vekur athygli félaga á þessari áhugaverðu ráðstefnu:
Vertu með á stærsta árlega sjálfbærniviðburði hér á landi, sem er nú haldinn í tíunda sinn. Þetta er viðburður sem uppselt hefur verið á síðustu ár – tryggðu þér miða!
Í ár munum við heyra um hugmyndir sem breyta heiminum. ✨
Við fáum skýra mynd af breytingum framundan á lögum og kröfum um sjálfbærniupplýsingagjöf fyrirtækja af öllum stærðum, stórhuga aðgerðum í farvatninu af hálfu nýsköpunarráðherra og dýpkum þekkingu okkar á stórum skrefum framundan í heimi sjálfbærni.
