Kolefnisspor fyrirtækja – hvað getum við gert?

Viðburður er liðinn
28. maí 2019 08:30 - 09:30
EFLA verkfræðistofa Lyngháls 4, Reykjavík
Öryggisstjórnun, Sjálfbær þróun, loftslagsmál og umhverfi,

Losun gróðurhúsalofttegunda vegna athafna mannsins hefur aukist mikið á síðastliðnum áratugum og ekki hefur tekist að draga úr losun hérlendis. Til að tryggja að markmið Parísarsamkomulagsins og markmið ríkisstjórnarinnar séu uppfyllt þurfa allir að leggja sitt á vogaskálarnar til að draga úr frekari röskun vegna loftslagsbreytinga. Á fundinum mun Helga Jóhanna Bjarnadóttir, sviðsstjóri Umhverfissviðs EFLU verkfræðistofu, fjalla um þar hvernig kolefnisspor er sett fram fyrir fyrirtæki, vörur og einstaklinga og hvað það þýðir að vera kolefnishlutlaus og hvernig hægt er að ná því markmiði.

 

Staðsetning viðburðar

Fréttir af viðburðum

28. maí 2019 15:52

Kolefnisspor fyrirtækja – hvað getum við gert?

Mikill áhugi var fyrir fundi um Kolefnisspor fyrirtækja sem haldinn var í Eflu verkfræðistofu í morgun á vegum faghópa um umhverfi-og öryggi og samfélagsábyrgð fyrirtækja.

Helga Jóhanna Bjarnadóttir sviðsstjóri Umhverfissviðs Eflu verkfræðistofu hóf erindi sitt á spurningunni: Hvað er kolefnisspor?  Kolefnisspor er mælikvarði sem notaður er til þess að sýna áhrif athafna mannsins á loftslagsbreytingar.  Mælikvarðinn er samnefnari á áætluðum heildaráhrifum losunar gróðurhúsalofttegunda(GHL) annað hvort fyrir rekstur eða vöru. 

Ísland ætlar sér að vera kolefnishlutlaust 2040.  En hvað þýðir að vera kolefnishlutlaus? Þá er búið að draga alla losun frá mínus bindingu.  Þær lofttegundir sem verið er tala um eru annars vegar þessar náttúrulegu: koldíoxíð, metan og tví-nituroxíð og hins vegar þær manngerðu: vetnisflúorkolefnis, klórflúorkolefni, PFC efni og SF. Stærsti valdurinn í þessum málum eru kol, olía, gas, sement, landnotkun við framleiðslu votlendis, skógar og sjór.  Heimsbyggðin er að skilja í dag að hitahækkun heimsins er af mannavöldum.  Á Global Carbon Project er að finna mikið af ítarefni.  Frá árinu 2000-2018 er verið að losa 40 gígatonn og í Parísarsamkomulaginu er verið að tala um að ná hitanum niður um eina gráðu.  Búið er að tala um þetta frá því fyrir síðustu aldamót og því er komið að ákveðnum vendipunkti núna. Við höfum 11 ár til að ná niður í gildið sem var árið 2000.  Allar aðgerðir sem gerðar eru núna skipta miklu máli.  Kína og Indland framleiða mikið fyrir alla heiminn og þar verður mikið kolefnisspor. Þessar vörur eru aðallega seldar til Evrópu og USA. Evrópa tekur inn mikið kolefnisspor. 

En hvernig gera fyrirtæki upp sitt kolefnisfótspor.  1. Vörur og þjónusta til fyrirtækis (rafmagn hiti) – 2. fyrirtæki (bílar, húsnæði)- 3. vörur og þjónusta frá fyrirtækinu.  Kolefnisspor Eflu árið 2018 var 416 tonn CO2 ígildi.  Bílar í rekstri Eflu 16%, bílar starfsmanna á vegum Eflu 15%, flugferðir erlendis 32% flugferðir innanlands 31%.  Þarna er aðalmálið augljóst sem er flugferðir og bílar.  Byrjað er að vinna í þessu með rafmagnsbílum og fjarfundarbúnaði í stað flugferða.  Varðandi kolefnisspor vörunnar sjálfrar þá þarf að horfa á vistferils vörunnar; hvaðan koma auðlindirnar, framleiðsla, flutningur til Íslands, rekstur viðhald og endurvinnsla eða förgun. 

Miklu máli skiptir með hvaða orku vara er framleidd.   Dæmi um aðgerðir til að lækka kolefnissport er að nota t.d. kísilryk í stað sements í útisteypu og 15% flugösku í stað sements í innisteypu.  Einnig að spá í hvort sami styrkleiki þurfi að vera í steypunni alls staðar. 

En hvað losar hver íbúi eftir löndum, hvert er kolefnisspor á íbúa í mismunandi löndum? Á heimasíðu Umhverfisstofnunar er hægt að fá allar upplýsingar um slíkt.  Ísland skorar mjög ofarlega út af álverunum okkar og í efsta sæti eru Bandaríkin. 

 

Eldri viðburðir

14 okt. 2026

Heilbrigð vinnustaðamenning og dæmi um hagnýtingu þekkingar

14. okt. 2026 12:15 - 13:15 / Stapi, stofa 210

 

Smelltu hér til að tengjast fundinum

Hver eru grundvallaratriði vinnustaðamenningar? Hvernig getum við hagnýtt þekkinguna?

Vinnustaðamenning byggir á sál-félagslegum þáttum í vinnuumhverfinu þar sem forysta gegnir mikilvægu hlutverki sem og virk þátttaka og ábyrgð alls starfsfólks. Vinnustaðamenning hefur afgerandi áhrif á vellíðan, ánægju og árangur. Víða eru vísbendingar um að bæta þurfi vinnustaðamenninguna. Þekking um heilbrigða vinnustaðamenningu hefur vaxið og styrkst með rannsóknum undanfarna fjóra áratugi en margt bendir til þess að brýnt sé að hagnýta þessa þekkingu enn betur. Í erindinu verður fjallað um grundvallaratriði heilbrigðrar vinnustaðamenningar og kynnt dæmi um hagnýtingu þekkingarinnar á vinnustöðum hér á landi.

Sigrún Gunnarsdóttir er hjúkrunarfræðingur, prófessor við Viðskiptafræðideild Háskóla Íslands og ráðgjafi hjá Vinnueftirliti ríkisins.

 

Heilbrigð vinnustaðamenning og dæmi um hagnýtingu þekkingar

 

 

15 sep. 2026

Öryggi í hönnun = öryggi í rekstri

15. sep. 2026 09:00 - 09:45 / Teams

Smelltu hér til að tengjast fundinum.
Lengi býr að fyrstu gerð

Ákvarðanir sem teknar eru á hönnunarstigi geta haft mikil áhrif á öryggi bygginga – bæði á framkvæmdatíma og síðar við notkun, rekstur og viðhald.

Í þessum fyrirlestri fjallar Böðvar Tómasson, byggingar- og brunaverkfræðingur, um samspil hönnunar og öryggismála og hvað fyrirtæki og stofnanir þurfa að hafa í huga þegar ráðist er í breytingar eða nýframkvæmdir. Hvernig er hægt að greina og fyrirbyggja áhættu strax á hönnunarstigi mannvirkja?  Farið verður yfir aðferðarfræði ,,öryggis í hönnun,, og hvernig aðkoma sérfræðinga í gæða- og öryggismálum getur orðið. Einnig verður fjallað um viðeigandi lagaumgjörð og þær hindranir sem kunna að koma upp í ferlinu.

Böðvar Tómasson er byggingar- og brunaverkfræðingur og framkvæmdastjóri ÖRUGG verkfræðistofu. Hann hefur yfir 20 ára reynslu á sviði brunaöryggis, áhættustjórnunar, öryggisverkfræði og verkefnastjórnunar.

Böðvar er jafnframt doktorsnemi við Háskóla Íslands, þar sem rannsóknir hans snúa að samfélagsöryggi, áhættustjórnun og þjóðaröryggi. Hann tekur þátt í alþjóðlegu staðlastarfi ISO á sviði áhættustjórnunar, öryggis og viðnámsþols og hefur komið að þróun íslenskrar byggingarreglugerðar með áherslu á árangursmiðaða brunahönnun.

21 maí 2026

Aðalfundur Öryggishóps Stjórnvísi

21. maí 2026 11:30 - 13:15 / Vox Hótel Nordica

Aðalfundur faghópsins Öryggishóps Stjórnvísi verður haldinn þann 21 maí nk. Þetta er staðarfundur og þeir sem hafa áhuga á að mæta vinsamlegast sendið tölvupóst á formann (fjola.gudjonsdottir@kaldvik.is).
Vakin er athygli á því að ein staða laus í stjórn félagsins.
Áhugasamir eru beðnir um að senda tölvupóst á formann faghópsins með upplýsingum um sig og ástæðum þess að viðkomandi gefur kost á sér í stjórn faghópsins. 

Dagskrá: 

  • Framsaga formanns - yfirlit yfir starfsemi ársins
  • Umræður um starf ársins
  • Kosning til stjórnar
  • Ákvörðun um fyrsta fund 2026-2027
4 mar. 2026

Hefur vinnurými og hugbúnaður áhrif á hegðun líðan og frammistöðu starfsfólks?

4. mar. 2026 08:30 - 09:30 / Teams

Hildur Jóna og Magga Dóra munu leitast við að svara spurningunni; hvaða áhrif hefur vinnurými á hegðun, líðan og frammistöðu og hvaða hugbúnaður fellur undir vinnuverndarlöggjöf.

Hildur Jóna hjá HumanAtWork ehf. fjallar um hvernig vinnurými hafa áhrif á hegðun, líðan og frammistöðu starfsfólks. Erindið byggir á rannsóknum í umhverfissálfræði og fjallar meðal annars um áhrif opinna rýma, skipulags og aðstæðna í vinnuumhverfi. Markmiðið er að auka skilning á þörfum fólks í vinnu og hvernig hönnun vinnurýma getur stutt ólíkar þarfir og haft þannig áhrif á frammistöðu starfsfólks.
Magga Dóra hefur unnið við hugbúnaðargerð síðan fyrir aldamót. Hún er með bakgrunn í sálfræði og tölvunarfræði og hefur unnið fyrir fyrirtæki af öllum stærðum og gerðum hérlendis sem erlendis. Hún er stofnandi og eigandi Mennskrar ráðgjafar og finnst að tæknin eigi að vera mennsk.

Vinnuumhverfi er að verða stafrænt að meira og minna leyti. Jafnvel starfsfólk sem situr ekki við tölvu allan daginn (iðnaðarmenn, skurðlæknar, kennarar) þarf að nota ýmiskonar hugbúnað til að halda utan um sín störf. Þrátt fyrir að gerðar séu ríkar kröfur til vinnuumhverfis fólks (hávaðastig, lýsingarstig, öryggi tækja og svo framvegis) er ekki gerð nein vinnuvistfræðileg krafa til hugbúnaðar. Þetta veldur því að mikið af fólki þarf að glíma við ónotendavænan hugbúnað sem beinlínis skapar vinnu og flækir störf. Þetta veldur streitu sem getur verið áhrifaþáttur fyrir kulnun. Hvað getum við gert?

Haldið í samstarfi við Vinnís.  

Hér er linkur á fundinn.

 https://teams.microsoft.com/meet/34729025176542?p=f0GqnP7dXsy6BNtdBe

21 jan. 2026

Gullnu reglunar mínar - Dauðans alvara

21. jan. 2026 08:30 - 09:15 / Teams
“Ef banaslys er möguleg afleiðing og starfsfólk getur beitt varnarreglu, þá á það að vera Gullin Regla.”
  • Gullnar Reglur eru ekki bara setning á vegg.
  • Þær eru loforð.
  • Loforð um að þegar líf er í húfi tökum við alltaf réttu ákvörðunina.
Fyrirlesari:
Viðar Arason, öryggisfulltrúi HS Orku og eigandi Skyndihjálparskólans

 

Viðar Arason hefur djúpar rætur í viðbragðsþjónustu, þar sem sekúndur skipta máli og rétt ákvörðun getur bjargað lífi.
Með áralanga reynslu úr framlínunni hefur hann séð hversu öflug öryggisvitund getur verið — og hversu hratt hlutir geta farið úr böndunum þegar hún bregst.
Sem eigandi Skyndihjálparskólans leiðir Viðar fræðslu þar sem öryggi, mannleg hegðun og fyrstu viðbrögð í áföllum eru í fyrirrúmi. Hann leggur sérstaka áherslu á að kenna fólki hvernig á að bregðast rétt við þegar allt gerist á örfáum augnablikum — í slysum, áfallaatvikum og óvæntum uppákomum.
Markmiðið er skýrt: að búa fólk og vinnustaði undir raunveruleikann, ekki bara kenningarnar.
Í dag starfar Viðar við öryggismál hjá HS Orku, þar sem hann vinnur að því á hverjum degi að tryggja það mikilvægasta: "Allir komi heilir heim, alltaf".
Fannst þér efnið á síðunni hjálplegt?