Fréttir og pistlar

Ný alþjóðleg skýrsla um framtíð gervigreindar – hvernig eigum við að stjórna þróun AGI?

Millennium Project gefur út umfangsmikla alþjóðlega rannsókn um almenna gervigreind, stjórnun hennar og mögulegar sviðsmyndir til ársins 2035

Alþjóðlega samstarfsnetið The Millennium Project hefur gefið út nýja skýrslu, Future AI–AGI: Issues, Governance, Scenarios, þar sem fjallað er um eina af stærstu áskorunum næstu ára: hvernig samfélög heimsins geti undirbúið sig fyrir þróun frá þeirri gervigreind sem við þekkjum í dag yfir í almenna gervigreind – Artificial General Intelligence (AGI). Framtíðarsetur Íslands er hluti að samstarfsneti The Millennium Project.

Hægt er að nálgast skýrsluna hér:Skýrslan

Skýrslan byggir á umfangsmiklu alþjóðlegu rannsóknarstarfi og dregur saman sjónarmið sérfræðinga um þróun gervigreindar, mögulega alþjóðlega stjórnun hennar og ólíkar framtíðir sem kunna að blasa við fram til ársins 2035.

Frá gervigreind yfir í almenna gervigreind

Gervigreindarkerfi í dag eru fyrst og fremst hönnuð til að leysa tiltekin verkefni, þótt geta þeirra hafi aukist hratt á undanförnum árum. Með almennri gervigreind, AGI, er hins vegar átt við kerfi sem gætu lært, leyst fjölbreytt og áður óþekkt verkefni og starfað með mun meiri sjálfstjórn en núverandi gervigreind.

Slík þróun gæti haft gríðarleg jákvæð áhrif. Almenna gervigreind mætti hugsanlega nýta til að takast á við flókin vandamál á sviði heilbrigðismála, vísinda, loftslagsmála, menntunar, hagkerfis og stjórnunar samfélaga.

Á sama tíma gæti þróunin skapað áhættu sem erfitt er að sjá fyrir eða hafa stjórn á. Þess vegna leggja höfundar skýrslunnar áherslu á að ákvarðanir sem teknar eru nú geti haft afgerandi áhrif á hvernig þessi tækni þróast og hvernig hún þjónar mannkyninu.

55 sérfræðingar svara 22 lykilspurningum

Rannsókn Millennium Project skiptist í þrjá meginhluta.

Í fyrsta hlutanum er fjallað um 22 lykilspurningar varðandi þróunina frá núverandi gervigreind yfir í AGI. Þar eru dregin saman sjónarmið 55 leiðandi sérfræðinga á sviði gervigreindar.

Meðal þeirra sem koma við sögu eru þekktir frumkvöðlar og vísindamenn á borð við Sam Altman, Demis Hassabis, Elon Musk, Stuart Russell og Yoshua Bengio.

Spurningarnar snúa meðal annars að því hvernig þróun AGI gæti orðið, hvaða áhætta fylgir henni, hvaða gildi þurfi að byggja inn í kerfin og hvaða skilyrði þurfi að vera fyrir hendi áður en mjög öflug almenn gervigreind verður að veruleika.

335 sérfræðingar frá 65 löndum

Annar hluti rannsóknarinnar fjallar sérstaklega um stjórnun og regluverk.

Þar mátu 335 framtíðarfræðingar, sérfræðingar í gervigreind, stjórnarerindrekar og aðrir sérfræðingar frá 65 löndum alls 40 mögulegar reglur og leiðbeiningar um stjórnun almennrar gervigreindar.

Jafnframt voru metin fimm möguleg líkön fyrir alþjóðlega stjórnun AGI.

Þetta undirstrikar að stjórnun almennrar gervigreindar verður ekki eingöngu tæknilegt verkefni. Hún snýst einnig um alþjóðasamvinnu, stjórnmál, siðfræði, öryggi, efnahagsmál og það hvernig samfélög vilja móta framtíð sína.

Fimm sviðsmyndir til ársins 2035

Þriðji hluti skýrslunnar byggir á aðferðum framtíðarfræða og inniheldur fimm ólíkar alþjóðlegar sviðsmyndir fyrir árið 2035.

Sviðsmyndirnar lýsa mismunandi leiðum sem þróun og stjórnun almennrar gervigreindar gæti tekið. Þær eru ekki spár um hvað muni gerast heldur verkfæri til að hjálpa stjórnvöldum, fyrirtækjum, stofnunum og almenningi að sjá fyrir mögulegar afleiðingar ákvarðana sem teknar eru í dag.

Með því að skoða ólíkar mögulegar framtíðir má betur greina áhættu, tækifæri og ákvarðanir sem geta haft úrslitaáhrif á þróun næstu ára.

„Við fáum kannski ekki annað tækifæri“

Jerome C. Glenn, framkvæmdastjóri The Millennium Project og aðalhöfundur skýrslunnar, leggur áherslu á mikilvægi þess að rétt sé staðið að málum frá upphafi.

Að hans mati gæti rétt mótun upphafsskilyrða almennrar gervigreindar leitt til einhverra mestu framfara í getu mannkyns í sögunni. Verði hins vegar rangar ákvarðanir teknar sé ekki víst að mannkynið fái annað tækifæri til að leiðrétta stefnuna.

Þetta er jafnframt kjarninn í skýrslunni: stjórnun AGI þarf að þróast samhliða tækninni en ekki mörgum árum á eftir henni.

Framtíðin ræðst af ákvörðunum sem teknar eru nú

Meginboðskapur rannsóknarinnar er að framtíð gervigreindar sé ekki fyrirfram ákveðin.

Mögulegar framtíðir eru margar. Öflug gervigreind gæti orðið eitt mikilvægasta tæki mannkyns til framfara – en hún gæti jafnframt skapað áður óþekkta áhættu ef þróunin verður án nægilegs regluverks, samvinnu og langtímahugsunar.

Þess vegna þurfi að hefja undirbúning alþjóðlegrar stjórnunar áður en almenn gervigreind verður að veruleika.

Skýrslan Future AI–AGI: Issues, Governance, Scenarios er 169 blaðsíður og gefin út af The Millennium Project.

Í dag hélt ný stjórn Stjórnvísi undirbúningsfund fyrir komandi starfsár 2026-2027. Full mæting var á fundinn sem haldinn var í Marel: Ásdís Sigurðardóttir, Anna Kristín Kristinsdóttir,Gunnhildur Arnardóttir, Héðinn Jónsson, Ingibjörg Loftsdóttir, Matthías Ásgeirsson, Snorri Páll Sigurðsson, Sveinn Kjarval, Viktor Freyr Hjörleifsson, Tinna Jóhannsdóttir.
Á þessum fundi var m.a. tekið fyrir eftirfarandi:
Yfirferð áframtíðarsýn, stefnu, gildum, lögum og siðareglum. Anna Kristín Kristinsdóttir formaður Stjórnvísi fór yfir samskiptareglur sjtórnar. Við ætlum að eiga opin, heiðarleg og uppbyggileg samskipti sem stuðla að trausti, virðingu og góðu samstarfi. Einnig var farið yfir framtíðarsýn, stefnu, gildi, meginmarkmið lög og siðareglur. Stefnumótun verður unnin á þessu ári . Í þeirri vinnu verður boðið fulltrúa frá hverjum faghópi.  Nýlega voru lög félagsins yfirfarin og síðast breytt á aðalfundi 2025. Farið var yfir þær breytingar ásamt því að siðareglur voru kynntar. 
Umræður urðu um hvar stjórn vill eiga samskipti og var ákveðið að halda áfram að eiga samræður í tölvupóstum og á Teams.
Áætlun og lykilmælikvarðar. Áætlun félagsins stenst og eru tekjur á áætlun. Áætlun félagsins er uppfærð reglulega allt árið og er aðgengileg stjórnarfólki í Sharepoint. Stjórn var hvött af framkvæmdastjóra félagsins til að fara inn á Sharepoint reglulega.
Farið var yfir aðganga stjórnar að Sharepoint, Teams, Facebook og skráning stjórnar í faghópinn „stjórn Stjórnvísi“.
Þema ársins 2026-2027 ákveðið og útfærsla. Nýkjörin stjórn kom með fjölda hugmynda að þema ársins. Fyrir 40 árum, hvað var að gerast þá? Niðurstaðan var sú að stjórn sammæltist um að þema ársins yrði „Manneskjan í miðju umbreytinga – 40 ára og áfram“. Farið verður betur yfir útfærsluna í haust.
Varaformaður Stjórnvísi og ritari verða kosin á fyrsta stjórnarfundi í haust.
Fundartími og staðsetningu stjórnarfunda. Niðurstaðan var sú að stjórnarfundir verða haldnir fyrsta fimmtudag í mánuði kl.11:00-12:00. Stjórn mun skiptast á að bjóða heim, ef eitthvað kemur upp á er alltaf hægt að halda fundi í Innovation House og á Teams. Ef áhugi er að bjóða í mat eða skoðunarferð um vinnustað gestgjafa er það gert um leið og fundi lýkur kl.12:00.

Á aðalfundi Stjórnvísi sem haldinn var í dag 5. maí 2026 á Kringlukránni var kosin stjórn félagsins.
Stjórn Stjórnvísi 2026-2027.
Anna Kristín Kristinsdóttir, Engineering Manager Lead, JBT Marel, formaður (2026-2027)
Héðinn Jónsson, Chief Product Officer hjá Helix health. (2025-2027)
Viktor Freyr Hjörleifsson, mannauðssérfræðingur hjá Vegagerðinni. (2025-2027)
Tinna Jóhannsdóttir, forstöðumaður markaðsmála og sjálfbærni ON (2025-2027)
Ingibjörg Loftsdóttir, sérfræðingur í lýðheilsu og stjórnun, formaður faghóps um Heilsueflandi vinnuumhverfi (2023-2027)
Matthías Ásgeirsson, forstöðumaður fasteignasviðs hjá Bláa Lóninu. Stofnandi faghóps um aðstöðustjórnun kosinn í stjórn (2024-2027)
Snorri Páll Sigurðsson, deildarstjóri innkaupastýringar Alvotech, formaður faghóps um innkaupstýringu (2023-2027)
Ásdís Sigurðardóttir gæða- og öryggisstjóri Dranga og dótturfélaga (2026-2028)
Sveinn Kjarval Internal Event Manager JBT Marel(2026-2028)

Kosið var í fagráð félagsins.

Auður Daníelsdóttir, forstjóri Dranga hf (2026-2028)
Guðrún Aðalsteinsdóttir, framkvæmdastjóri Krónunnar (2025-2027)
Haraldur Agnar Bjarnason, forstjóri Auðkennis (2025-2027)
Stefán Hrafn Hagalín, framkvæmdastjóri Þrettánellefu (2026-2028)
Þór Sigfússon, stofnandi og stjórnarformaður Íslenska sjávarklasans (2026-2028)

Kosnir voru tveir skoðunarmenn til 2ja ára. 

Sigríður Soffía Sigurðardóttir, endurskoðunarsviði KPMG (2025-2027)
Hjördís Ýr Ólafsdóttir, endurskoðunarsviði KPMG (2025-2027

Dagskrá aðalfundar
Venjuleg aðalfundarstörf:

1. Kjör fundarstjóra og ritara.
2. Skýrsla formanns.
3. Skýrsla framkvæmdastjóra.
4. Reikningar félagsins lagðir fram til samþykktar.
5. Breytingar á lögum félagsins*
6. Kjör formanns.
7. Kjör stjórnarmanna til næstu ára
8. Kjör fagráðs.
9. Kjör skoðunarmanna reikninga.
10. Önnur mál.

Ársreikningurinn verður aðgengilegur á vefsíðu félagsins strax að loknum aðalfundi. Þeir sem óska eftir útprentuðum ársreikningi er bent á að óska eftir því sérstaklega við framkvæmdastjóra félagsins gunnhildur@stjornvisi.is

Skráning í faghópinn. Mikill fjöldi félaga sýndi áhuga á að setjast í stjórn faghóps um fræðslu, allt afburðarfólk. Úr vöndu var að ráða við að móta stjórn hópsins.

Úr varð fjórtán manna stjórn, sem endurspeglar vel fjölbreytileika þeirra sem áhuga sýndu. Fyrsti fundur nýrrar stjórnar var á Kringlukránni í dag þar sem félagar kynntu sig og farið var yfir ábyrgð og hlutverk stjórna faghópa Stjórnvísi. Stjórnin mun hittast fljótlega aftur til að móta hugsanlegar áherslur hópsins.

Stjórnin kaus Evu Karen Þórðardóttur hjá Símanum sem formann og Elínu Hlíf Helgadóttur sem varaformann. Áhugasamir eru hvattir til að skrá sig í faghópinn með því að smella hér.

Stjórn faghópsins skipa: Elín Hlíf Helgadóttir HD, Eva Karen Þórðardóttir Síminn, Guðjón Atlason Isavia KEF, Halla Dóra Sigurgeirsdóttir RioTinto, Haukur Gunnarsson Icelandair, Hlynur Þór Þorleifsson Bláa Lónið, Hólmfríður Steinþórsdóttir Reykjavíkurborg, Hrafnhildur Ólöf Ólafsdóttir Reykjavíkurborg, Jóna Björg Magnúsdóttir Seðlabanki Íslands, Katrín Sigurðardóttir Travel Connect, Lára María Valgerðardóttir Sjúkraliðafélag Íslands, Lind Aðalsteinsdóttir Vegagerðin, María Baldursdóttir Mennta-og lýðheilsustöð og Sædís Guðný Hilmarsdóttir LS Retail.

Stjórn faghóps um leiðtogafærni vekur athygli félaga á þessu áhugaverða námskeiði sem haldið verður í HR þann 6. mars nk.  og ber yfirskriftina "Að lyfta upp breytingum".

Hefur þú lent í erfiðleikum með að koma hugmynd í framkvæmd? Þetta er vandamál sem við öll glímum við, óháð því hvaða faghóp við tilheyrum. Góðar hugmyndir stranda ekki á því að þær séu slæmar — heldur á því að við vitum ekki hvernig á að ná fólki með okkur í vegferðina.

Námskeiðið Að lyfta upp breytingum snýst einmitt um þetta: að búa þig undir að verða sá einstaklingur sem fær hlutina til að gerast.

Á námskeiðinu færðu:

• Skilning á mannlegri hegðun — grunninn að öllum árangri í breytingum

• Hagnýtar leiðir til að verða leiðtogi breytinga, með áherslu á tengsl, samskipti, greiningu, sögugerð og þolinmæði

• Kynni af þekktum aðferðum við að leiða farsælar breytingar, með m.a. ADKAR og SWITCH

• Verkfæri til að lyfta upp vinnustaðnum þínum, með viljandi stjórnun og menningaruppbyggingu

Um kennarann

Ágúst Kristján Steinarrsson er stjórnunarráðgjafi sem hefur helgað sig breytingum og umbótum. Hann starfar daglega við að lyfta upp og efla vinnustaði landsins og hefur þróað eigin hugmyndafræði sem mótast hefur af endurteknum sigrum og áföllum fjölmargra umbótavegferða. Námskeiðið er í stöðugri þróun og efnið hefur vaxið töluvert þetta árið eftir krefjandi, gefandi og lærdómsrík verkefni undanfarinna missera.

Stjórnvísimeðlimir ættu að kannast við Ágúst — hann heldur reglulega erindi fyrir faghópa félagsins og var áður formaður faghóps um breytingastjórnun. Það gleður okkur að sjá hvað hann hefur vaxið og dafnað síðan þá og við hlökkum alltaf til að fá hann í heimsókn.

Allar nánari upplýsingar um námskeiðið má finna hér: https://www.oh.ru.is/namskeid/ad-lyfta-upp-breytingum/363812

Stjórnvísimeðlimir fá 15% afslátt með kóðanum StjornOH15 við bókun.

Þann 1. mars næstkomandi verður alþjóðlegi viðburðurinn World Futures Day haldinn í 13. sinn. Um er að ræða opið, 24 klukkustunda netsamtal þar sem framtíðarfræðingar og hugsuðir víðs vegar að úr heiminum ræða mögulegar sviðsmyndir um framtíð mannkyns.

Viðburðurinn hefst kl. 12 á hádegi að nýsjálenskum tíma (þá kl 23:00 þann 28 feb. hér heima) og lýkur sólarhring síðar á Hawaii. Þátttakendur geta komið inn í samtalið hvenær sem er og tekið þátt í opnum umræðum um þróun gervigreindar, loftslagsbreytingar, framtíð vinnunnar, lýðræði framtíðarinnar og fjölmörg önnur viðfangsefni.

Að viðburðinum standa The Millennium Project í samstarfi við fimm alþjóðleg félög á sviði framtíðarfræða. Í ár verður Vint Cerf, einn af frumkvöðlum internetsins, meðal þátttakenda.

Allir áhugasamir eru hvattir til að skrá sig og taka þátt í samtalinu.

Athugið: Skráning er nauðsynleg og fundartengill er persónubundinn.

Sjá viðburðinn undir faghóp framtíðarfræða og gervigreindar. Annar er einnig hægt að skrá sig hér:

https://us02web.zoom.us/meeting/register/y2IYg5T2SZiTojaXo_x94Q#/registration

Hér má sjá myndir, upptökur, rökstuðning, vb.is, 24stundir, visir.is.
Fimm einstaklingar hlutu Stjórnunarverðlaun Stjórnvísi árið 2026 sem veitt voru í dag við hátíðlega athöfn á Grand Hótel að viðstöddum forseta Íslands.
Verðlaunin voru veitt í þremur flokkum auk þess sem veitt voru sérstök heiðursverðlaun en þetta er í sautjánda sinn sem Stjórnunarverðlaunin eru afhent.
Handhafar Stjórnunarverðlauna Stjórnvísi 2026 eru eftirtaldir: Í flokki yfirstjórnenda
Vilhelm Már Þorsteinsson, forstjóri Eimskips, í flokki millistjórnenda þau Óttar Örn Sigurbergsson
framkvæmdastjóri ELKO og Helga Halldórsdóttir forstöðumaður mannauðs hjá Arion banka. Í flokki
frumkvöðla Þór Sigfússon stofnandi og stjórnarformaður Íslenska sjávarklasans. Auk þess hlaut
Rannveig Rist, forstjóri Rio Tinto á Íslandi sérstök heiðursverðlaun fyrir framlag sitt til stjórnunar.

Stjórnunarverðlaun Stjórnvísi eru árlega veitt stjórnendum fyrirtækja sem þykja hafa skarað
fram úr á sínu sviði. Yfirlýst markmið verðlaunanna er að stuðla að aukinni fagmennsku á sviði
stjórnunar á Íslandi. Einnig er þeim ætlað að vekja athygli á framúrskarandi starfi stjórnenda og
frumkvöðla auk þess að örva umræðu um faglega stjórnun.

Í dómnefnd sátu
Salóme Guðmundsdóttir, formaður dómnefndar, framkvæmdastjóri Ísorku og stjórnarformaður
Kadeco.
Borghildur Erlingsdóttir, forstjóri Hugverkastofunnar.
Gylfi Dalmann Aðalsteinsson, prófessor við viðskiptafræðideild Háskóla Íslands.
Hermann Björnsson, forstjóri Sjóvá.
Katrín S. Óladóttir, fyrrverandi framkvæmdastjóri Hagvangs.
Margrét Guðmundsdóttir, fyrrverandi forstjóri Icepharma og stjórnarkona.
Þröstur Olaf Sigurjónsson, prófessor við viðskiptafræðideild Háskóla Íslands.
Ritari dómnefndar er Gunnhildur Arnardóttir framkvæmdastjóri Stjórnvísi

Fyrir stuttu hélt framtíðarfræðingurinn og fyrirlesarinn Gerd Leanhard fyrirlestur fyrir London Futurist. Megin inntakið í fyrirlestrinum var slæmar framtíðir, en áður hefur Gerd lagt áherslu á að beina athyglinni á góðar framtíðir. Það er vel þess virði að hlusta á upptökuna hér. Kynnirinn er David Wood sem mörg okkar kannast orðið við:

https://www.youtube.com/watch?v=0WgaL3QKCDo

Gerd Leonhard er svissnesk-þýskur framtíðarfræðingur, rithöfundur og fyrirlesari sem er þekktur fyrir skýrar, stundum ögrandi, hugmyndir um hvernig tækni mótar samfélag, menningu og mannlíf. Hann starfaði upphaflega sem tónlistarmaður og frumkvöðull í stafrænum miðlum, en sneri sér síðar að framtíðarrannsóknum þegar hann sá hvernig stafrænar byltingar umbreyttu skapandi greinum og efnahagnum í heild.

Kjarni hugsunar Leonhards er sú áhersla að framtíðin sé ekki aðeins tæknilegt verkefni heldur siðferðilegt og mannlegt val. Hann varar við tæknidýrkun og telur að við verðum að setja skýr mörk milli þess sem vélar geta gert og þess sem ætti að vera á ábyrgð manna. Hann talar oft um „mannmiðaða framtíð“, þar sem gildi eins og samkennd, ábyrgð, viska og merking fá meira vægi en hraði, sjálfvirknivæðing og hagkvæmni ein og sér.

Í fyrirlestrum sínum fjallar hann meðal annars um gervigreind, stórgögn, sjálfvirkni, framtíð vinnu og fjölmiðla, auk áhrifa tækni á lýðræði og sjálfsmynd einstaklinga. Hann er jafnframt höfundur fjölmargra bóka þar sem hann hvetur lesendur til að hugsa gagnrýnið um framtíðina og spyrja ekki aðeins hvað er mögulegt, heldur hvað er æskilegt. Leonhard er þannig rödd sem minnir á að tækniframfarir eigi að þjóna manninum – ekki öfugt.